เสาคานสำเร็จรูปมีให้เลือกหลายประเภท แบ่งตามวิธีการผลิตและรูปแบบการใช้งาน ได้แก่
- เสาคานคอนกรีตอัดแรงหล่อสำเร็จรูป (Prestressed concrete column and beam) ผลิตจากคอนกรีตเสริมเหล็กอัดแรง มีทั้งแบบเสาคานรูปตัวไอ (H-column and beam) และเสาคานรูปสี่เหลี่ยมตัน (Rectangular column and beam)
- เสาคานคอนกรีตหล่อในที่ (Cast in-place concrete column and beam) ผลิตจากคอนกรีตเสริมเหล็กหล่อในที่ มีทั้งแบบเสาคานรูปตัวไอ (H-column and beam) และเสาคานรูปสี่เหลี่ยมตัน (Rectangular column and beam)
การเลือกประเภทของเสาคานสำเร็จรูปที่เหมาะสมกับการใช้งานนั้น ควรพิจารณาจากน้ำหนักบรรทุกของอาคารและสภาพดินบริเวณที่จะก่อสร้าง
ขนาดและรูปร่างของเสาคานสำเร็จรูป
- ขนาดและรูปร่างของเสาคานสำเร็จรูปมีผลต่อความแข็งแรงของเสาคาน การเลือกขนาดและรูปร่างของเสาคานควรพิจารณาจากน้ำหนักบรรทุกของอาคารและสภาพดินบริเวณที่จะก่อสร้าง
โดยทั่วไป เสาคานคอนกรีตอัดแรงหล่อสำเร็จรูปจะมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางตั้งแต่ 20 เซนติเมตร ถึง 100 เซนติเมตร เสาคานคอนกรีตหล่อในที่จะมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางตั้งแต่ 25 เซนติเมตร ถึง 150 เซนติเมตร
น้ำหนักบรรทุก
- เสาคานสำเร็จรูปแต่ละชนิดจะมีค่าน้ำหนักบรรทุกสูงสุดที่แตกต่างกัน การเลือกเสาคานควรพิจารณาจากน้ำหนักบรรทุกที่จะมากระทำต่ออาคาร เช่น หากเป็นอาคารที่อยู่อาศัยทั่วไป ควรเลือกใช้เสาคานที่มีน้ำหนักบรรทุกสูงสุดไม่น้อยกว่า 400 ตัน/ต้น หากเป็นอาคารพาณิชย์หรืออุตสาหกรรม ควรเลือกใช้เสาคานที่มีน้ำหนักบรรทุกสูงสุดไม่น้อยกว่า 600 ตัน/ต้น
ระยะห่างระหว่างเสาคาน
- ระยะห่างระหว่างเสาคานคือระยะห่างระหว่างกลางเสาคานสองเสาคานที่อยู่ติดกัน การเลือกเสาคานควรพิจารณาจากระยะห่างระหว่างเสาคาน โดยเสาคานแต่ละชนิดจะมีค่าระยะห่างระหว่างเสาคานสูงสุดที่แตกต่างกัน เช่น เสาคานคอนกรีตอัดแรงหล่อสำเร็จรูปจะมีค่าระยะห่างระหว่างเสาคานสูงสุดประมาณ 12 เมตร เสาคานคอนกรีตหล่อในที่จะมีค่าระยะห่างระหว่างเสาคานสูงสุดประมาณ 10 เมตร
ความสูงของเสาคาน
- ความสูงของเสาคานคือความสูงของเสาคานจากพื้นถึงพื้น การเลือกความสูงของเสาคานควรพิจารณาจากความสูงของอาคาร โดยเสาคานแต่ละชนิดจะมีค่าความสูงที่แตกต่างกัน เช่น เสาคานคอนกรีตอัดแรงหล่อสำเร็จรูปจะมีค่าความสูงประมาณ 20 ซม. เสาคานคอนกรีตหล่อในที่จะมีค่าความสูงประมาณ 18 ซม.
ราคา
- ราคาของเสาคานสำเร็จรูปจะแตกต่างกันไปตามประเภท ขนาด รูปร่าง น้ำหนักบรรทุก และระยะห่างระหว่างเสาคาน โดยเสาคานคอนกรีตอัดแรงหล่อสำเร็จรูปจะมีราคาสูงกว่าเสาคานคอนกรีตหล่อในที่
คุณสมบัติอื่นๆ
นอกจากปัจจัยข้างต้นแล้ว การเลือกเสาคานสำเร็จรูปควรพิจารณาจากคุณสมบัติอื่นๆ เพิ่มเติม เช่น คุณสมบัติกันน้ำ คุณสมบัติกันไฟ เป็นต้น
โดยสรุป การเลือกเสาคานสำเร็จรูปที่เหมาะสมกับการใช้งานนั้น ควรพิจารณาจากปัจจัยหลายประการ โดยพิจารณาจากประเภท ขนาด รูปร่าง น้ำหนักบรรทุก ระยะห่างระหว่างเสาคาน ความสูงของเสาคาน และราคา รวมถึงคุณสมบัติอื่นๆ เพิ่มเติม เพื่อให้ได้เสาคานที่เหมาะสมและคุ้มค่ากับการใช้งานมากที่สุด
ปัจจัยเพิ่มเติมที่ต้องพิจารณา
นอกจากปัจจัยข้างต้นแล้ว การเลือกเสาคานสำเร็จรูปยังควรพิจารณาปัจจัยอื่นๆ เพิ่มเติม เช่น
- คุณสมบัติของดินบริเวณที่จะก่อสร้าง เช่น หากเป็นดินเหนียว ควรเลือกใช้เสาคานที่มีน้ำหนักบรรทุกสูงสุดไม่น้อยกว่า 10 ตัน/ตร.ม. หากเป็นดินทราย ควรเลือกใช้เสาคานที่มีน้ำหนักบรรทุกสูงสุดไม่น้อยกว่า 5 ตัน/ตร.ม.
- สภาพแวดล้อมบริเวณที่จะก่อสร้าง เช่น หากอยู่ใกล้ชายทะเล ควรเลือกใช้เสาคานที่มีการป้องกันสนิม
- ความเหมาะสมกับการใช้งาน เช่น หากเป็นอาคารสูง ควรเลือกใช้เสาคานที่มีความยาวไม่เกิน 10 เมตร
การเลือกเสาคานสำเร็จรูปที่เหมาะสมกับการใช้งานนั้น จะช่วยให้อาคารมีความแข็งแรงทนทาน ปลอดภัย และมีอายุการใช้งานที่ยาวนาน